TemplariuszeArtykułyKrucjatyLinkiStowarzyszenie Szlak TemplariuszySłowniki Szlaku TemplariuszyBadania archeologiczne
strona głównamapa serwisugalerie projektyplatformy interaktywneczatdownloadskontaktenglishogłoszenia
wyszukiwarka
  << lista artykułów

Przewodnik po szlaku templariuszy Cz. 1

Przewodnik po Szlaku Templariuszy (podobnie jak przewodnik po Szlaku Cystersów) ma za zadanie przybliżenie wszystkich miejscowości, które należały do zakonu templariuszy i mogą dzięki swoim zabytkom oraz historii przybliżyć zainteresowanym turystom historię samego zakonu, a także poznać bliżej architekturę niestety częściowo zmodernizowanych monumentów potemplariuszowskich.
W ostatnich latach zaczyna się zauważać zainteresowanie zakonem templariuszy, a dzięki temu może to wpłynąć na poprawę zaniedbanych części Pomorza Zachodniego I województwa Lubuskiego pod kątem zarówno bazy turystycznej, jak i zwiększenia ofert pracy zarówno dla społeczności lokalnej, jak również dla tych którzy mogą służyć pomocą w promocji regionów.


Przewodnik pozwoliłam sobie rozpocząć od Poznania (moje miejsce zamieszkania) i stad istnieje możliwość wybrania dwóch opcji:

Przez Międzyrzecz
i przez Gorzów.

Część miejscowości jest mało znana ale istotna ze względu na kulty religijne lub przepiękne otoczenie przyrodnicze.

Przewodnik został podzielony na 3 części
1.Pierwsza dotyczy trasy od Poznania do Kostrzyna
2.Jest podzielona na 2 warianty Kostrzyn - Lietzen i Kostrzyn Chwarszczany
3.Z Bań i Lubanowa przez Trzcińsko Zdrój powrotem do Poznania

0. Poznań
1. Pniewy
2. Goraj - Rokitno
3. Orzeszkowo - Kamionna
4. Pszczew
5. Międzyrzecz
6. Templewo
7. Wielowieś (Wielka Wieś)
8. Trzemeszno Lubuskie (północ)
9. Łagów (południe)
10. Trzemeszno
11. Lubniewice
12. Glisno
13. Sulęcin
14. Ostrów
15. Brzeźno
16. Długoszyn
17. Ośno Lubuskie
18. Słońsk
19. Kostrzyn

II. Kostrzyn - Lietzen

20. Gorgast
21. Seelow
22. Dolgelin
23. Lietzen

III Kostrzyn - Chwarszczany - Rurka

24. Sarbinowo
25. Chwarszczany
26. Witnica - Gudzisz
27. Dargomyśl
28. Cychry
29. Oborzany
30. Mieszkowice
31. Mętno
32. Dolsko
33. Moryń
34. Chojna
35. Rurka

III a Rurka - Myślibórz - Gorzów Wlkp.

36. Strzelczyn - Grzybno
37. Swobnica
38. Banie
39. Lubanowo
40. Trzcińsko Zdrój - Strzeszów - Rosnowo - Gogolice
41. Myślibórz
42. Gorzów Wielkopolski
43. Kamin - Deszczno - Brzozowiec - Skwierzyna
44. Skwierzyna
45 Bledzew
46. Gorzyń - Pniewy - Poznań

[Trasa w tej kolejności (jednak bez Lietzen) zostala przeze mnie i regisa przebadana i jest realna do zwiedzenia (niestety najlepiej samochodem).]

Wszystkie miejscowości zostaną opisane z uwzględnieniem zachowanych zabytków architektonicznych jednak liczę na odzew ze strony osób, które również miały okazje zwiedzić powyższe miejscowości.

Tak mniej więcej opisałam w swojej pracy projekt kulturowego szlaku turystycznego.

Zatem pozwalam sobie zacząć ta długą wycieczkę po szlaku Templariuszy.
Poznania oczywiście nie opisuje bo to jest tylko miejsce początkowe (poza komandoria Joannitów na Śródce raczej niewiele tu można podciągnąć pod szlak).

I. Poznań - Ostrów - Kostrzyn
Wyjazd z Poznania trasą międzynarodową A-2 w kierunku na Świecko

Pierwsze miasto, które będzie raczej miastem przelotowym to:
(1) PNIEWY- W Pniewach znajduje się przebudowany pałac barokowy, a także kościół parafialny z XV wieku z barokowym wnętrzem. Na skraju miasta klasztor
ss. Urszulanek (Szarych) z nowoczesną kaplicą i izbą pamięci św. Urszuli Ledóchowskiej. Tu należy nadmienić, iż w sarkofagu kaplicy klasztornej znajduje się ciało św. Urszuli, które nie uległo rozkładowi i do dziś stanowi relikwie dla katolików.

Przy trasie miejscowość (2) GORAJ, niedaleko znajduje się wieś Rokitno znana z pielgrzymek do Sanktuarium Maryjnego.
Barokowy kościół zbudowany na miejsce starego (1333 r.), bogate rokokowe wyposażenie wnętrza, na ścianie wisi obraz Madonny (szkoła niderlandzka) z XVI w. Interesującym szczegółem obrazu jest biały orzeł na sukni Madonny, który przetrwał okres zaborów.

Od miejscowości Pniewy rozpoczyna się najciekawszy pod względem krajobrazowym wariant skwierzyński i międzyrzecki .

Trasa przebiega przez zachodnią część Niziny Wielkopolskiej o krajobrazie form polodowcowych - częściowo pojeziernych; przecinają rynny jezior m.in. zbąszyńskich i dol. Obry, wchodzą w rozległe obniżenie Warty aż po Kostrzyn, a następnie wzdłuż doliny Odry w górę rzeki przez moreny czołowe rozcięte przełomem słubickim.

Malownicze szlaki wodne.

Na trasie znajduje się wieś
(3) ORZESZKOWO, która w XVII w. była znaczącym w Wielkopolsce ośrodkiem kalwinów.
Obecnie znajduje się tu dawny cmentarz kalwński uporządkowany i zamieniony na lapidarium - zbiór nagrobków protestanckich.

W okolicy wieś KAMIONNA
kościół parafialny pw. Narodzenia Najśw. M.P. zbudowany w 1499 roku przez opata cystersów z Bledzewa, Mikołaja Kamieńskiego (ostatecznie ukończony kilkanaście lat później). Budynek jednonawowy z cegły, z wieżą nakrytą ceglanym hełmem, ściana szczytowa z ornamentem, wmurowane kule kamienne w ścianach, portale ceglane, sklepienie gwiaździste. Wyposażenie wnętrza z XVII i XVIII w., Barokowy ołtarz z 2 poł. XVII w., z obrazem Matki Boskiej z 1 poł. XVII w.. Rokokowa ambona z 1776 r., stalle: późnogotyckie z pocz. XVI w.,i rokokowe z XVIII w.



Trasa dochodzi do GORZYNIA - tu rozwidlenie dróg na Skwierzynę i Międzyrzecz.

Stąd trasa prowadzi do miejscowości (4) PSZCZEW, który jest dawna posiadłością biskupów poznańskich (od 1259 r.). Mimo wielowiekowych przesladowań przetrwała tu polska ludność autochtoniczna.
ZABYTKOWY charakter ma pierwotne rozplanowanie miasteczka wraz z jego zabudową mieszkalną oraz KOŚCIÓŁ PARAFIALNY p.w. św MARII MAGDALENY
zbudowany w latach 1632 - 1654 (NA MIEJSCE STARSZEGO) w stylu późnorenesansowym, rozbudowany około 1900. Zabytkowa jest również PLEBANIA z XVIII w. barokowa.

Bogactwa naturalne, czyste jeziora, przepiękne lasy, rzadkie okazy roślin i zwierząt to doskonałe warunki do wypoczynku.

Utworzony w 1986 roku Pszczewski Park Krajobrazowy stwarza podstawy prawne do tego, aby bogactwa te zachowały się w niezmienionym stanie dla przyszłych pokoleń.

Pszczew mozna zakawalifikowac jak typową miejscowość turystyczną

Znajdują się tutaj ośrodki wczasowe, pola biwakowe i gospodarstwa agroturystyczne, które z roku na rok polepszają swoją infrastrukturę.
Okolice Pszczewa (oprócz przeznaczenia stricte turystycznego) są o tyle interesujące, iz znajdują się tu wczesnośredniowieczne grodziska.
Materiał wykopaliskowy pochodzący z GRODZISKA położonego nad Jeziorem Pszczewskim i okolicy sięga okresu rzymskiego.

Szosa przecina pasmo stromych pagórków kemowych, niedaleko Bobowicko - w XVI-XVI wieku żywotny ośrodek polskich arian.
We wsi pałac barokowy z XVIII w. obecnie nie użytkowany.

Dojazd do Międzyrzecza.

(5) MIĘDZYRZECZ należy do najstarszych grodów na ziemiach polskich. Całkowicie pewne informacje o nim pochodzą już z 1005r. z Kroniki Thietmara.
Badania archeologiczne (lata 1954-60) wykazały ciągłość osadnictwa od okresu rzymskiego.
We wczesnym średniowieczu Międzyrzecz był ważnym grodem, Bolesław Chrobry osiedlił tu benedyktynów w celach misyjnych. Wg historii nazwano ich Pięcioma Braćmi Polskimi, ale historycy toczyli spór czy to właśnie oni byli fundatorami kościoła w Międzyrzeczu. Według profesora G. Labudy najbardziej pewnym miejscem jest Kaźmierz koło Szamotuł, gdzie w ścianie miejscowego kościoła znajduje się pięć wmurowanych kamieni symbolizujących rzekomo pięciu męczenników, czyli Pięciu Braci Polskich.
W miejscowości kościół p.w. św. Jana Chrzciciela. Obiekt z końca XV w. (kościół uzyskał swój ostateczny, późnogotycki kształt w wyniku przebudowy po 1520 roku).
Gotycki, murowany, oskarpowany, ze szczytami bogato zdobionymi blendami.
Wnętrze halowe, trójnawowe, pięcioprzęsłowe.

Kazimierz Wielki wzniósł tu potężny zamek. Obecnie zabezpieczony jako trwała ruina.

Niezwykłym elementem krajobrazu okolic Międzyrzecza są zagubione wśród lasów i pól żelbetowe bryły bunkrów, potężne stalowe kopuły i ciągnące się kilometrami rzędy betonowych słupów, tzw. ^zębów smoka^ - zapór przeciwczołgowych.
Pozostałości fortyfikacji Międzyrzeckiego Rejonu Umocnionego do dziś budzą podziw swym ogromem, pobudzają wyobraźnię, zachęcają do zwiedzania, stanowiąc największą turystyczną atrakcję ziemi międzyrzeckiej
Unikatowy na skalę europejską system fortyfikacji przyciąga rzesze turystów z kraju i zagranicy. Międzyrzecki Rejon Umocniony (MRU) został zbudowany przez Niemców w latach międzywojennych i w czasie II wojny światowej w celu obrony rubieży III Rzeszy. Fortyfikacje tworzył system kilkudziesięciu żelbetowych bunkrów. Prowadzone od ponad 20 lat badania wykazały, że fortyfikacje MRU są jednym z największych zimowisk nietoperzy w Europie. Co roku zimuje tu około 30.000 tych ssaków należących do 12 gatunków.
Najliczniejszymi są: nocek duży, nocek rudy, mopek, gacek wielkouch (brunatny) oraz nocek Natterera. Wiele gatunków występujących w podziemiach MRU to prawdziwe osobliwości faunistyczne, często są to gatunki rzadkie i zagrożone wyginięciem.
Dzięki obrączkowaniu stwierdzono, że zlatują tu na zimę nietoperze z odległości nawet 260 km, z Maklemburgii i Brandendurgii w Niemczech.
Dobrze rozbudowana baza turystyczna pozwala na zatrzymanie się w tej okolicy na dłużej.

W mieście skrzyżowanie z trasą 7 wyjazd na zachód.
Szosa przecina linię umocnień Międzyrzeckiego Rejonu Umocnionego.
Stąd rozpoczyna się właściwa część Szlaku Templariuszy.

Stąd trasa prowadzi do miejscowości o interesującej nazwie - Templewo, a 5 km na południe Wielowieś.

(6) TEMPLEWO : (Templov, Tempelwald, Tempel). Miejscowość o średniowiecznej metryce, wzmiankowana w 1251 roku, w 1303 roku należała do Templariuszy, a po 1312 roku do Joannitów z Łagowa. Leżała na pograniczu Wielkopolski i Brandenburgii.
Na niewielkim wzniesieniu w centrum wsi wznosi się zbudowany w 1798 roku klasycystyczny kościół p.w. Chrystusa Króla (należy on do Zgromadzenia Werbistów, których głównym zadaniem jest kształcenie misjonarzy).
Jest to budowla murowana, jednonawowa, z węższym prezbiterium oraz transeptem od wschodu. Elewacje podzielone zostały pilastrami. Po stronie zachodniej wznosi sie kwadratowa wieża, nadbudowana w drugiej połowie XIX wieku, zwieńczona wieżyczkowymi sterczynami i ostrosłupowym, strzelistym hełmem. W Templewie zachował się również klasycystyczny dwór z około 1800 roku, rozbudowany na przełomie XIX i XX wieku. Budynek wzniesiony został na rzucie prostokąta. Jego parterową bryłę nakrywa dach naczółkowy. Późniejsze zmiany zniekształciły pierwotny charakter dworu.

Tu pozwolę sobie na małą dygresje bowiem zwiedzając ta miejscowość przy wjeździe znajduje się tablica informacyjna z nazwa miasta a na niej napis "Templewo nadal księstwo"

Około 5 km na południe znajduje się (7) WIELOWIEŚ, niestety po Templariuszach nie ma już tutaj żadnego śladu, jednak zobaczyć można neogotycki kościół filialny pod wezwaniem Matki Boskiej Różańcowej z 1889 r. z zabytkowym ołtarzem, ośmioboczną amboną z polichromią figur ewangelistów z XIX w

W 1232 roku Templariusze z nadania Władysława Odonica otrzymali nowe posiadłości w ziemi torzymskiej. Powstała tu komandoria nazywana w dokumentach "Magna villa". Obronną siedzibę umiejscowiono na obszernym wzgórzu o wymiarach 100x60 metrów i stromych zboczach. Wzgórze otoczone było moczarami, a dojście do niego prowadziło po grobli.
Wielowieś - komandoria, miejsce zidentyfikowane i zlokalizowane w latach trzydziestych XX w. przez Helmuta Lüpke. W 1617 roku prawdopodobnie nie było już śladu po pierwotnym założeniu. Ostatnie badania terenowe potwierdziły lokalizację na niewielkim wyniesieniu, znanym jako Schlossberg (Zamkowa Góra), usytuowanym pośród mokradeł w zakolu strumienia Jeziorna-Pieski Strumień.
Lokalizacja w zakolach rzek jest dość typowa dla Templariuszy

Dalsza trasa prowadzi do
(8) Trzemeszna Lubuskiego (na północ), jednak można wybrać wariant południowy w kierunku Łagowa.
Z uwagi na przynależność tej miejscowości do zakonu Joannitów, a także szereg atrakcji zarówno kulturowych (zamek, kościół, mury obronne), jak i krajobrazowych warto zboczyć trochę z głównego szlaku i uwzględnić tę miejscowość w trakcie przejazdu.

(9) ŁAGÓW- niegdyś miasto, dziś znane w kraju i za granicą uzdrowisko.
Nazywany "PERŁĄ ZIEMI LUBUSKIEJ"
posiada swoiste walory turystyczno - krajoznawcze, wypoczynkowe i zdrowotne.
Położony ok. 4 km na północ od drogi
E-8 (Świebodzin - Słubice) ma dogodną sieć połączeń komunikacyjnych.

ŁAGÓW był w okresie wczesnośredniowiecznym polskim grodem obronnym. Pierwsza historyczna wzmianka pochodzi z 1299 r.
Najpierw należał do margrabiów brandenburskich, a od r. 1347 nabyli go wraz z okolicznymi włościami joannici, którzy w połowie XIV w. wybudowali tu zamek.
Celem ich było organizowanie szpitalnictwa.
Szybko jednak bracia zakonni (podobnie jak pokrewne im zakony Templariuszy i Krzyżaków)przemienili się w walczących ogniem i mieczem żołdaków.
Poszczególne gałęzie zakonu tworzyły komandorie na czele których stał komandor.
Do klucza komturii łagowskiej należało 18 wsi i miasto Sulęcin.
Zwierzchnik komandorii rzadko przebywał w Łagowie, rezydował najchętniej w Słońsku pod Kostrzynem.
Joannici konsekwentnie i z uporem prowadzili politykę wypierania Słowian poprzez systematyczną germanizację zagrabianych ziem. Sprowadzili niemieckich osadników niszczyli pamiątki i pomniki rodzimej kultury, szykanowali poddanych za używanie języka polskiego.

Sam Łagów charakteryzuje się interesującym układem urbanistycznym miniaturowego miasteczka na podzamczu joannickiego zamku, zamkniętego murem obronnym i dwiema bramami.
Zamek postawiono na sztucznie usypanym wzgórzu na przesmyku między jeziorami Łagowskim i Trześniowskim w połowie XIV w. następnie rozbudowywano.
Najstarszą częścią jest 35 metrowa wieża i zachodnie skrzydło. Obecnie zamek ma cechy gotyckie i barokowe.
Założony na planie czworoboku, z czterema skrzydłami i dziedzińcem, wieża narożnikowa, w dolnych kondygnacjach kwadratowa, wyżej cylindryczna. Z jej wierzchołka roztacza się widok na całą okolicę. Wewnątrz zamku gotycka sala nakryta sklepieniem krzyżowo- żebrowym, wspartym na filarze. W sali rycerskiej barokowy kominek z około 1740r.
Mury obronne otaczające zamek pochodzą z 2 połowy XIV w., w XVI w. podwyższono je do wys. 9 m .
Obecnie zamek jest zaadaptowany na hotel ze stylową restauracją i kawiarnią.
Obok zamku stoi KOŚCIÓŁ z XVI w., w którym zachowało się kilka płyt nagrobkowych, m.in. komandora łagowskiego Andrzeja von Schleiben (zm. w r. 1571) oraz jego syna (zm. w r. 1568)

Przy zamku, nad jeziorem Trześniowskim niewielki park z XVIII w. z kilkoma pomnikowymi drzewami.

Neoklasyczny kościół św. Jana Chrzciciela z 1726, przebudowany i rozbudowany o wieżę i transept w 1887r.

Bramy obronne- gotycka, ceglana Brama Polska z XV w. i XVI - wieczna Brama Marchijska, w części dolnej murowana, w górnej szachulcowa.
Bramy zamykają 120 metrową uliczkę z zabytkowymi domami z I połowy XIX w jedyny zachowany dom dostawiony do muru zamkowego-z XVIII w.

Na szczycie Sokolej Góry stożkowate grodzisko z XIII -XIV w. z zachowanym potrójnym systemem wałów i fos.

Okolice:
Żelechów -W XVII w. znaleźli tu schronienie wydaleni z Polski arianie.
Mieszkał tu i zmarł Jonasz Szlichtyng (1592-1661) - pisarz i ideolog braci polskich.
Kościół szachulcowy z 1648r, z drewnianą wieżą, neorenesansowy pałac z 2 poł. XIX w.

Z Łagowa można wrócić do głównego szlaku poprzez przepiękny kompleks leśny - Łagowski Park Krajobrazowy i dalej do Trzemeszna Lubuskiego.

Wieś (10) TRZEMESZNO LUBUSKIE leży w powiecie sulęcińskim, województwo lubuskie.

Pod panowaniem niemieckim wieś nazywała się Schermeisel. W 1921 roku we wsi żyło 27 Żydów.
Po 1945 roku zmieniono nazwę wsi na Trzemeszno Lubuskie.
- Cmentarz żydowski w Trzemesznie Lubuskim
Cmentarz żydowski w Trzemesznie Lubuskim został założony w pierwszej połowie XVIII wieku. Jest położony około 100 metrów na południe od wsi, przy polnej drodze do lasu. Z cmentarza korzystali Żydzi z Lubniewic i Glisna. Podczas II wojny światowej został on przez Niemców zdewastowany.
Na powierzchni 0,4 hektara zachowało się około 20 nagrobków, z których najstarszy pochodzi z 1786 roku. Macewy wykonano z granitu i piaskowca. Zachowały się rzeźbione dekoracje oraz inskrypcje nagrobne w języku hebrajskim i niemieckim. Teren ogrodzony jest murem.

W okolicy Trzemeszna - (11) LUBNIEWICE, malowniczo położone miasto i ośrodek letniskowy.
Najpiękniejszy po Łagowie zakątek ziemi lubuskiej. W centrum gotycki kościół z XV w., z neogotycką wieżą z 1882r., a nad jeziorem Lubiąż, w parku krajobrazowym z pomnikowymi drzewami - pałac z 1793r., przebudowany w stylu neoklasycystycznym. i okazały zamek neorenesansowy, z neogotycką wieżą widokową. Stylowa chata z końca XVIII w. (obecnie księgarnia).
Teren idealny dla turystyki pieszej, rowerowej, wodnej, a także konnej.
Specyficzny mikroklimat, a lasy bogate w zwierzynę łowną.

Baza turystyczna jest ciągle rozbudowywana, co wpływa korzystnie na liczbę odwiedzających ten rejon turystów.

Za Lubniewicami mała miejscowość (12) GLISNO, z pałacem barokowym z końca XVIII w. z angielskim parkiem o starym drzewostanie. Dalej na zachód miasto Sulęcin.

(13) SULĘCIN rozwinął się ze starej osady słowiańskiej przy szlaku handlowym wiodącym z Poznania do Lubusza.
Po rozbiciu dzielnicowym Polski w 1138 r., wraz z całą Ziemią Lubuską, pozostawał we władaniu książąt Śląskich.
Najstarszy zachowany dokument dotyczący Sulęcina pochodzi z 1241 r.
W innym z 1244 r. Sulęcin nazwany jest już miastem, a sam dokument dotyczy podarowania Sulęcina
(z przyległościami ok. 10 wsi) zakonowi Templariuszy przez wielmożę Mroczka z Pogorzeli.
Posiadłości Templariuszy, po ich kasacie w 1312 r., przeszły w ręce brandenburskie, a następnie zostały przekazane joannitom.
Miasto pozostawało w rękach Joannitów do ich kasaty w 1810 r.

Znaczącą atrakcją turystyczną w Sulęcinie są fragmenty murów obronnych z XIV w. z furtą i śladami baszt, powszechnie zaliczane do najbardziej interesujących tego typu zabytkowych fortyfikacji w kraju.
Najcenniejszym zabytkiem Sulęcina jest późnogotycki, halowy KOŚCIÓŁ farny, wzniesiony w XIII w. przez Templariuszy, przebudowany w XVI w., spalony w 1945 r., całkowicie przebudowany.

W okolicy (14) OSTRÓW, miejscowość będąca prawdopodobnie centrum administracyjnym sulęcińskiego kompleksu ziem nadanych Templariuszom w 1241 r.

Reliktem pierwotnego założenia - komandorii jest ceglana, gotycka kaplica, wzniesiona na planie prostokątnym, zamknięta od strony wschodniej wielobocznie.
Na podstawie cech stylistycznych możliwe datowanie na przełom XIII i XIV wieku - podłużny plan, zamknięcie części wschodniej wieloboczne, wprowadzenie sklepienia(zamożny fundator), kształtki oraz usytuowanie na wzgórzu, w zakolu rzeki (typowe miejsce dla komandorii Templariuszy na terenie Nowej Marchii) .

Na płaskim, kolistym wzgórzu, oblewanym wodami Postomii, znajduje się ceglany, pierwotnie bezwieżowy, kościół.
Obecnie jest to późnogotycki kościół filialny pod wezwaniem Narodzenia Najświętszej Marii Panny w Ostrowie z kamiennym epitafium J.Ch. Simonsa (zm. 1753 r.) w formie barokowego kartusza.

W okolicy wieś (15) BRZEŻNO z neoromańskim kościołem filialnym p.w. św. Antoniego z połowy XVIII w. z bogatym wyposażeniem:
ołtarz z pierwszej połowy XVII w. (zawiera elementy starszego gotyckiego z XV w. - pentaptyku),
-drewniany krucyfiks (z około połowy XIX w.),
-mensa skrzyniowa, murowana z cegły,
-drewniana, sześcioboczna chrzcielnica z końca XVIII w. (uwieńczona w niej misa chrzcielna, cynowa z 1681 r.), spiżowy dzwon z XIX w.

W (16)DŁUGOSZYNIE (miejscowość wchodziła w skład ziem należących do Templariuszy) znajduje się neoromański kościół parafialny z XVIII w. z drewnianym krucyfiksem (w zakrystii) z około pierwszej połowy XIX w. i płytą nagrobną z piaskowca J. S. Hufhagela (miejscowego pastora, zm. w 1795 r.).

W najbliższej okolicy warto zwiedzić Ośno Lubuskie.

(17) OŚNO LUBUSKIE

-miasto położone ok. 17 km na zachód od Sulęcina, przy linii kolejowej Rzepin - Międzyrzecz.
Leży na dnie rynny jeziornej, oddzielającej Równinę Rzepińską od Pagórków Sulęcińsko - Świebodzińskich, nad rzeką Łęczą, lewym dopływem Warty.

Ośno należało kiedyś do najważniejszych ośrodków miejskich historycznej ziemi lubuskiej, leżącej na prawym brzegu Odry.
Najstarsza wzmianka źródłowa pochodzi z 1252 r.
Stąd wiadomo, ze miasteczko miało przywileje targowe i do połowy XV w. należało do biskupów lubuskich.

Biskupstwo to powstało z fundacji Bolesława Krzywoustego w latach 1124-1129.
Pełne prawa miejskie otrzymało Ośno w końcu XIII w.


Charakterystycznym obiektem dla panoramy miasta i jednocześnie najstarszą budowlą Ośna jest okazały kościół św. Jakuba.
Został zbudowany w końcu XIII wieku, przebudowany w drugiej połowie XV wieku.
W kościele znajduje się między innymi
-polichromowany ołtarz z 1627 r.,
-ambona z 1619 r.,
-kamienna chrzcielnica z 1667 r.

Ciekawa jest także kaplica św. Gertrudy zbudowana w XV w. pełniąca funkcję kaplicy cmentarnej.
Do czasów dzisiejszych pozostała w prawie niezmienionym stanie.

Stare Miasto otaczają średniowieczne mury obronne o długości 1350 m.
Stanowią one wielką atrakcję - przykład średniowiecznych obwarowań miejskich, zachowanych najlepiej (oprócz Norymbergii) w Europie.
Zostały zbudowane w początku XIV wieku z głazów narzutowych i nadbudowane cegłami.
Mury okalają miasto na całej niemal pierwotnej długości. W obrębie murów znajduje się 10 czatowni i dwie cylindryczne baszty, dobudowane później.
Zachowały się jedynie fundamenty dwóch nie istniejących już bram miejskich - Frankfurckiej i Sulęcińskiej.
Okolice OŚNA LUBUSKIEGO:
-najbliższe okolice reprezentują typowy krajobraz młodoglacjalny z licznymi jeziorami i wzgórzami typu morenowego.
Klasyczny przykład rynny polodowcowej stanowi rynna łącząca jeziora:
Mielino
Bielawa
Odrzygoszcz
Mościenko
Grzybno
Czyste Małe i Wielkie długości ok. 15 km.
Rynna, położona kilka km na zachód od Ośna, może stanowić cel interesujących i pouczających wycieczek.

Wycieczki
Szlak K-2:
z Ośna Lubuskiego przez Sulęcin, Lubniewice i Bledzew do Skwierzyny
Szlak K-3
ze Słubic przez Górzycę, Kostrzyn i Słońsk do Ośna Lubuskiego
- z Ośna do Radachówka nad Jezioro Radachowskie

Wyjeżdżając z Ośna warto wybrać się do
(18) SŁOŃSKA,

Prawdopodobnie już w XII w. znajdował się tu gród obronny, a na podgrodziu - duża osada rybacka.

W XIII w. okoliczne ziemie należały do zakonu templariuszy, a po jego rozwiązaniu - do joannitów, którzy w Słońsku mieli swój administracyjny i gospodarczy ośrodek.
Z miasteczka zostały wyodrębnione dwie chyże, które zamieszkiwała ludność prześladowana przez joannitów
Po joannitach pozostały ruiny dawnego zamku .
W XVII w. został odbudowany na barokową rezydencje.

W mieście kościół gotycki z XV w. z późnogotycką polichromia i wielkim drewnianym ołtarzem z zamku Hohenzollernów w Berlinie.

Znajduje się tu także Muzeum Martyrologii poświęcone więźniom obozu Sonnenberg.

Koło Słońska utworzono Park Narodowy "Ujście Warty" (teren lęgowy licznych gatunków ptaków).

W Słońsku można zrobić postój po kilkugodzinnej wycieczce zatrzymując się w miejscowych motelach albo w dość osobliwej kwaterze "Z dala od zgiełku" (dawna wodomistrzówka) w pobliżu zabytkowej pompowni. Wokół łąki lub rozlewiska, zależnie od pory roku.

Można również dojechać do Kostrzyna nad Odrą i skorzystać z oferty noclegowej (hotel Bastion, dom turysty, czy tez liczne gospodarstwa agroturystyczne).

Dalszy etap Szlaku Templariuszy rozwidla się na dwa warianty:

do Lietzen pod Seelow na terenie Niemiec
i do Chwarszczan.

(19) KOSTRZYN
Nazwa Kostrzyn wywodzi się ze słowiańskiej nazwy Cozsterine.
Po raz pierwszy pojawiła się w liście wystosowanym przez stronę polską do Templariuszy w roku 1232

Ego laurentius miseratione dibina
lubucensis Episcopus notumfacio
presentibus et futueis presentem
paginam inspecturisguod fratribus
militie templi in subsidium terre
sancte iherosolimitane contuli decimas
millemansorum in confinio cozsterine
cum consensus in epatu lubucensi cum
consensus Capituli lubucensis in
perpetuum possidendas tali scilicet
pacto guod ipsi de singulis mansis
annuatim ecclesie nostre duas mensuras
lubucensis persolbanturam tritici
alteram silignis finita libertate gue
datur colonis, exceptis tamen ex hac
solutione mansis gui scultetis ratione
lacotionis libere debentur, pro
remedio animarcum mei bidelicet et
predecessorum atgue successorum meorum
et comanonicorum. Et ne guis, scripto
presenti et sigillis, meo scilicet et
Capituli roborari dignum duxi.
Dat. Anno gratie M 0. CC0. XXX0. II0.
Indict. Existentibus. Andrea Decano.
Dribizlab preposito. Boruto
Scolastica. Ratzab et Molberammo
Canonicis


Ja, Laurencjusz (Wawrzyniec), ze
miłowania Bożego Biskup lubuski
oznajmiam czytającym obecną stronicę,
obecnie i w przyszłości, że braciom
Świątyni Jerozolimskiej Ziemi Świętej
jako pomoc dałem 1000 łanów w granicy
Kostrzyna, nad rzeką Myślą w granicach
diecezji lubuskiej, za zgodą Kapituły
Lubuskiej na zawsze na wieczne
posiadanie, takim mianowicie układem,
że sami z poszczególnych miejscowości
rocznie kościołowi naszemu dwie miary
lubuskie mają dać pszenicy, drugą zaś
miarę z najlepszej mąki pszennej, po
otrzymaniu wolności należy dać
przybyszom, z wyjątkiem jednak, po
rozwiązaniu z mieszkańcami, którzy z
racji ulokowanego wójtostwa powinni
otrzymać wolność dla zbawienia duszy
mojej i moich poprzedników i
następców, i przyjaciół. I obecnym
napisałem i pieczęcią moją i kapituły,
co uznałem za właściwe.
1232
Następują podpisy...
[Tłumaczenie Ks. kan Benedykt Pacyga ]
(http://www.kostrzyn.um.gov.pl/historia/historia.htm)

Tereny dolnej Odry, a wśród nich również Kostrzyn, do roku 900 były we władaniu Pomorzan.
W latach 900 - 1200 gród należał w większości do Polski.
Wykorzystując położenie komunikacyjne (przejście przez Odrę) Mieszko I utworzył tu punkt strategiczny w wyprawie na Cedynię. Przygotowania do walk w Budziszynie prowadził w Kostrzynie Bolesław Chrobry.
Istotne znaczenie w dziejach miasta odgrywała komora celna powstała w XIII wieku.
Po jej założeniu miasto awansowało do miana stolicy ziemi kostrzyńskiej. Owa komora dostarczała zarówno miastu, jak i margrabiom sporych dochodów.

Przez następne dwa wieki główną władzą na ziemiach nadodrzańskich byli Templariusze, Joannici i Krzyżacy.
Od 1400 roku zaczęło się panowanie Brandenburgii.
Brandenburczycy stopniowo wysiedlali ludność polską do tzw. Chyży na lewym brzegu Warty.
Miasto przez stulecia przechodziło ogromne zniszczenia wojenne i w czasach obecnych w postaci ruin zachowały się:
- czteroskrzydłowy ZAMEK z XVI w..,
- fragment FORTYFIKACJI ziemnych z tego samego okresu oraz
- KOŚCIÓŁ farny z XI w., przebudowany w 1784 na barokowy.
W chwili obecnej Kostrzyn jest najbardziej znany z uwagi na organizowane tu festiwale rockowe pod nazwą WOODSTOCK.
A oto wyszczególnione miejscowości ważne dla turystyki:
I. Militaria
1. Twierdza Kostrzyn:
Bastion Filip
Bastion Brandenburgia
Bastion Król
2. Forty
Fort Sarbinowski
Fort Czarnów
Fort Żabice
Fort Gorgast
3. Inne umocnienia
Lunety B i C
Bunkry Reitwein
Bunkry Falkenhagen
4. Muzea
Seelower Höhen
Witnica
II. Miejsca pamięci
Stalag III C Drzewice
Muzeum i teren obozu koncentracyjnego Słońsk
Cmentarz żołnierzy radzieckich na Bastionie Król
Cmentarz komunalny Kostrzyn
Cmentarz żołnierzy radzieckich w Seelow
III. Zamki i pałace
Dąbroszyn
Słońsk
Gusow
Neuhardenberg
Wulkow
IV. Kościoły
Słońsk
Dąbroszyn
Chwarszczany
Sarbinowo
Kostrzyn (Stare Miasto)
Kaplica Drzewice
Kaplica luterańska Kostrzyn
V. Zakony
Kaplica Templariuszy Chwarszczany
Pałac Joannitów Słońsk
Komturia Templariuszy Lietzen
VI. Stare Miasto Kostrzyn
Kostrzyńskie Pompeje
Wyspa Odrzańska
Muzeum w Küstrin-Kietz
VII. Natura
Park Narodowy "Ujście Warty"
Muzeum Przyrodnicze Kostrzyn
Muzeum Łąki Owczary
VIII. Zabytki techniki
Dworzec PKP Kostrzyn
Wieża ciśnień Kostrzyn
Przepompownia Warniki
Młyn Kostrzyn
Browar Kostrzyn
Młyn Chwarszczany


Tyle z historii, którą pozwoliłam sobie zapożyczyć ze strony Kostrzyna, bowiem tam znalazłam najistotniejsze dla turystyki znane Nam zresztą obiekty

 avoid
<< dodaj swój komentarz
 
początek platformy interaktywne

e-mail

projekt:   BeneAkebe copyright©: autorzy Szlaku Templariuszy 1998-2017 Made with a Mac